TİCARET - FİNANS

GENEL BİLGİLER

Bölgenin ticaret hacminin artırılmasında en etkili hususlardan birisi, lojistik ağların tesis edilmesidir.



Bölge içerisindeki ilçe lojistik bağlantılarının tesisinden sonra Bursa, İzmir ve İstanbul gibi yakın ticaret merkezlerine entegre edilecek lojistik ağları, Bölgenin ticari canlılığına katkı sağlayacaktır.


Bölge içi ticareti canlandırmaya yönelik Balıkesir ve Çanakkale arasında tren hattı ve yol bağlantılarının güçlendirilmesi önem arz etmektedir. Bunun yanında her iki ilin Sanayi ve Ticaret odalarının iş birliklerinin artırılması diğer önemli bir husustur.


Balıkesir ve Çanakkale illerinde dış ticaret hacimleri hem Bölgenin potansiyelleri hem de mevcut durumuyla örtüşmemektedir. Mevcut durumla ilgili sorun, Bölgede ihracat yapan firmaların bir kısmının muhasebe defterlerinin ve şirket merkezlerinin İstanbul’da olmasıdır.


Bu durum ihracat rakamlarının Bölge illeri yerine İstanbul kaydına alınmasına sebep olmaktadır. Bu durum ihracat rakamlarının Bölgeye yansımamasının yanında vergi gelirlerinin de istenilen ölçüde Bölgeye aktarılamaması sonucunu doğurmaktadır. Bölge potansiyeli ile ilgili sorun ise, markalaşma ve rekabetin uluslararası ölçekte olmayışı ile beraber dış talep eksenli üretimin düşük seviyelerde olmasıdır.


TÜİK 2012 verilerine göre Balıkesir’de 485.237.000 $ ithalat, 475.536.000 $ ihracat; gerçekleştirilmiştir. Ülke ekonomisinden farklı olarak ithalat ve ihracat rakamlarının birbirine yakın oluşu, ihracatın ithalatı karşılayabilme oranının yüksek olduğunu göstermektedir.


Finansal Yapı ve Bankacılık

Bölgenin iktisadi faaliyetlerdeki işlevselliği konusunda mevduat hacmi, banka şubelerinin sayısı ve bankacılık sektöründeki istihdam gibi konular bilgi vermektedir. 2010 yılı İllerin Finansal Gelişmişlik Endeksine göre Balıkesir 25., sırada yer almakta iken 2011 yılı Finansal Gelişmişlik Endeksine bakıldığında Balıkesir 19.sırada bulunmaktadır. Balıkesir ilinin bu endekste 25. Sıradan 19. Sıraya çıkmasının en önemli nedeni olarak bu ildeki banka şube sayısında ve mevduat hacmindeki artışı gösterebiliriz.


TR22 Bölgesi’nde 2005 yılında mevcut 143 bankanın 90’ı Balıkesir’de, 53’ü Çanakkale’de faaliyet göstermekteyken, bu rakamlar 2012 yılına gelindiğinde sırasıyla 144 ve 67 olarak gerçekleşmiştir.


Türkiye Bankalar Birliği’nin 2014 yılı verilerine göre Balıkesir il genelinde 16 bankanın 158 şubesi bulunuyor.


Bölgede 2012 yılında gerçekleşen toplam mevduat hacmine bakıldığında yaklaşık 9 milyar TL olduğu görülmektedir. Bu mevduatların yüzde 74’ü Balıkesir’de, yüzde 26’sı Çanakkale’de bulunmaktadır. 2005 - 2012 yılları arasında toplam mevduat hacminin özellikle Balıkesir ilinde sürekli artan bir seyir izlediği görülmektedir.


Türkiye Bankalar Birliğinin 2012 verilerine göre krediler, her iki ilde de yüzde 86 ve yüzde 88 gibi büyük oranlarda ihtisas dışı alanlarda kullanılmıştır. Tarım alanında kullanılan krediler Balıkesir‘de yüzde 9,8 iken Çanakkale’de yüzde 12,8 olarak gerçekleşmiştir.


Gayrimenkul, mesleki, denizcilik, turizm gibi diğer alanlarda ise kredi kullanımı yüzde 2 civarında kalmıştır. Türkiye geneline bakıldığında da Bölgeye paralel bir durum görülmektedir. Türkiye’de ihtisas dışı kredi kullanım oranı yüzde 87 olmakla beraber bu kredilerin büyük bir çoğunluğunu tüketici kredileri ve kredi kartları ardından ihracat kredileri ve yatırım kredileri oluşturmaktadır.


Tarım kredileri ise yine Bölgeye paralel olarak ancak yüzde 8 gibi bir oran teşkil etmektedir. Bölgenin tarım sektörünün büyüklüğüne göre tarım alanında kullanılan kredi oranının ancak Türkiye ortalamasına yakın seyir izlemesi, tarımla uğraşan kesimin yeterince kredilerden yararlanmadığını göstermekle birlikte bu konuda bilinçlendirme faaliyetlerinin gerekliliğine de işaret etmektedir.